Pompeï en de Vesuvius

Met zijn hoogte van 1200 meter kijkt de Vesuvius hoog uit over de golf van Napels. Reeds van oudsher vestigde de mens zich in dit gebied wegens de prachtige natuur, de vruchtbare aarde en het zachte klimaat. Het is de meest bekende vulkaan ter wereld, alhoewel er in die streek van Italië nog vele andere vulkanen voorkomen. Zijn activiteiten door de eeuwen heen vertonen cyclische herhalingen. De eerste cyclus die we kennen begon 25000 jaar geleden. Ze werden van elkaar afgelost door eeuwenlange periodes zonder activiteit. In de eerste eeuw v.C. had de Vesuvius een vredig uitzicht en op de flanken groeiden wilde druivenranken. Men dacht in die tijd dat deze vulkaan reeds uitgedoofd was en dat er geen gevaar meer bestond. Zelf toen er in 63 n.C. hevige aardschokken waren, was men nog steeds van geen kwaad bewust. De uitbarsting van 24 augustus 79 n.C. is de meest bekende van de oudheid. Het fascineert ons nog altijd ondanks de vreselijke ravage in Pompei en Herculaneum. Volgens recente berekeningen zou een volume van ongeveer 3 km³ uitgespuwd zijn gedurende een periode van ongeveer 30 uur. Het betrof vooral vulkanisch gesteente, puin en immens veel stof. Over dit gebeuren resten ons enkel de geschriften van Plinius de Jongere, wiens oom verstikte toen hij hulp bood aan de vluchtenden. Deze geschriften zijn zeer gedetailleerd en hebben de archeologen veel dienst bewezen. Recent is er nog een uitbarsting geweest in 1944.

Reeds van oudsher was de streek van Pompei bewoond. Er zijn potscherven gevonden van de 9^e-7^e eeuw v.C. Officieel is de stad in 600 v.C. gesticht door de Oscanen. Zoals ik eerder al zei had Pompei een uitstekende ligging. Aan de monding van de Sarnus rivier (nu de Sarno) en op de vruchtbare vulkanische bodem. Onder de dictatuur van Lucius Cornelius Sulla werd het een Romeinse provincie in 80 v.C. Het werd een favoriet oord voor rijke Romeinen die er hun prachtig buitenverblijf hadden, ver van het drukke Rome. Aan het begin van het christelijk tijdperk woonden er reeds 20.000 mensen. Pompei was ook een belangrijke handelsplaats en was de havenstad voor Nola en andere steden die gevestigd waren langs de vruchtbare Sarnusvallei. De stad was erg beschadigd 63 n.C. door een aardbeving en nog niet alles was hersteld toen in 79 v.C. de grote hel losbrak. Door de uitbarsting was de loop van de Sarnus gewijzigd en het zeestrand vergroot waardoor de rivier en de zee redelijk ver verwijderd werden van Pompei. Mede daardoor werd de plaats van de bedolven stad minder en minder bekend.

Meer dan 1500 jaar lag Pompei onverstoord onder massa’s stof en as. Het duurde tot 1748 voor de eerste opgravingen werden ondernomen. De belangrijke ontdekkingen haalden voor het eerst het wereldnieuws door het werk van de Duitse archeoloog Johann Joachim Winckelmann. Doorheen de 19^e en 20^e eeuw werden nieuwe ontdekkingen gedaan. In 1912 werden verschillende mooie huizen gevonden, elk met een balkon op de tweede verdieping die 6 meter breed en 1,5 meter diep was. Sommige van de ruïnes waren door bombardementen tijdens de tweede wereldoorlog erg beschadigd waardoor restoratie nodig was. Tot op de dag van vandaag is men nog steeds aan het opgraven, dit gaat echter niet zo snel vooruit. De oorzaak is geldgebrek en onlangs kwam dit nog in het nieuws. Ongeveer 3/5 van de stad ligt nog steeds bedolven onder de as.Een zeer belangrijk aspect bij de opgravingen was de uitzonderlijke manier waarop alles bewaard is gebleven. De regen van vochtige as en sintels vormden een hermetische afsluiting rond de stad. Daardoor werden vele publieke gebouwen, tempels, theaters, baden, winkels en woonhuizen bewaard. Men vond ook restanten van sommige van de 2000 slachtoffers van de ramp. As dat met regen vermengd was vormde zich rond de lichamen. De as bleef deze vorm houden, terwijl de lichamen tot stof waren herleid. De meeste van de inwoners konden ontsnappen en namen hun draagbare waardevolle voorwerpen mee. Na de uitbarsting groeven de Romeinen zelf een tunnel rond sommige waardevolle huizen. Hier en daar namen ze zelfs marmeren muurbekledingen mee. Daardoor zijn er bij de hedendaagse opgravingen weinig extreem waardevolle zaken teruggevonden. De meeste draagbare zaken, de beste muurschilderingen en de vloermozaïeken zijn overgebracht naar het Nationaal Museum van Napels. Algemeen mag men stellen dat de gebouwen een opmerkelijk realistisch en compleet beeld geven van het leven in een Romeinse provincie. De overgebleven gebouwen stellen een overgang voor van de zuivere Griekse stijl tot de bouwmethodes binnen het Romeinse Rijk. Ze zijn dan ook van uitzonderlijk belang bij de studie van de Romeinse bouwkunst.

[Bron: http://users.pandora.be/siegfried/pompei/index2.html#De%20Vesuvius]